Auteur: Freya

  • College: ‘Ongelijke beloning van vrouwelijke rechters is discriminatie’

    Amsterdam,  5 maart 2026 

    De Staat maakt zich schuldig aan discriminatie door vrouwelijke rechters tijdens hun opleiding, en in sommige gevallen hierna, minder te betalen dan mannelijke collega’s. Dat oordeelt het College voor de Rechten van de Mens vandaag in een procedure aangespannen door Bureau Clara Wichmann en vrouwelijke rechters, bijgestaan door advocatenkantoor Stibbe.  Door rechters jarenlang in te schalen op basis van het laatstverdiende loon kregen vrouwelijke rechters soms tot wel 10% minder betaald dan hun mannelijke collega’s voor hetzelfde werk. Het oordeel is een belangrijke stap richting gelijkwaardigheid en compensatie voor de benadeelde rechters.  

    “Een grote overwinning,” volgens Marlies Vegter, jurist bij Bureau Clara Wichmann die samen met vrouwelijke rechters de zaak aanspande. “Niet alleen voor de rechters die deze zaak zijn begonnen, maar voor alle vrouwen die tot de dag van vandaag onterecht minder betaald krijgen dan hun mannelijke collega’s vanwege een onjuiste manier van inschalen.” Volgens vakbond FNV is de loonkloof tussen vrouwen en mannen nog groot: zo krijgen vrouwen in Nederland gemiddeld 10,5% te weinig betaald. “De rechterlijke macht zou dé plek moeten zijn waar zulk onrecht niet plaatsvindt,” zegt Vegter. 

    Bureau Clara Wichmann ziet deze uitspraak als opmaat naar een civiele procedure voor schadevergoeding. “De wet verplicht simpelweg tot het ongedaan maken van discriminatie,” zegt Vegter. De Staat is juridisch verplicht de betrokken rechters te compenseren, waar ook het College op wijst in haar uitspraak.”  

    Beleidskeuzes 

    Het onrechtmatige verschil in beloning was het resultaat van beleid: zo was het ‘laatstverdiend salaris’ bepalend voor de inschaling van nieuwe rechters. Hiermee wordt de loonkloof die in Nederland bestaat overgenomen door de overheid. Onder druk van een grote groep rechters die dit aankaartten en de procedure had de Staat het beleid al aangepast. Sinds 1 juli 2023 wordt het loon van rechters vastgesteld op basis van het aantal jaren werkervaring. Maar voor de vele vrouwelijke rechters die vóór juli 2023 zijn ingestroomd, veranderde er niets.  

    Ook laat het nieuwe beleid nog ruimte voor willekeur in inschaling. Zo waarschuwde de Nederlandse Vereniging voor Rechtspraak dat het huidige beleid nog steeds ruimte laat voor willekeur in looninschaling omdat ervan afgeweken mag worden. Hierdoor kan deze vorm van loondiscriminatie ook in de toekomst blijven bestaan.  

    Compensatie 

    Het College vraagt de Staat nu stappen te nemen om de benadeelde vrouwelijke rechters te compenseren. Bureau Clara Wichmann en de betrokken advocaten van advocatenkantoor Stibbe onderstrepen dit. De beloningsverschillen, oplopend tot duizenden euro’s per jaar, moeten hersteld worden. “Wij verwachten dat de Staat gevolg zal geven aan het oordeel van het College,” zeggen Astrid Helstone en Fiona Stewart van advocatenkantoor Stibbe. “Een collectieve schadevergoedingsregeling lijkt ons hier op zijn plaats.”

    Bekijk ook

  • Politiek weigert PGB-budgetten te verhogen, zorgverleners betalen de prijs

    Amsterdam, 20 januari 2026

    Begin dit jaar zou wetgeving ingaan die PGB-zorgverleners (betaald uit een ‘persoonsgebonden budget’) dezelfde rechten geeft als iedere andere werknemer. Zo zouden zij onder andere het recht krijgen op sociale zekerheid en ontslagbescherming. Dit alles werd in gang gezet na een uitspraak van de Centrale Raad voor Beroep dat de oude wetgeving discriminerend naar vrouwen toe was. Namelijk, het werk van een beroepsgroep die bestaat uit 90% vrouwen, werd structureel onderbetaald en niet beschermd.

    Inmiddels zijn er verschillende debatten en overleggen gevoerd, en amendementen ingediend die deze wet in willen perken. Bureau Clara Wichmann ziet dat de politiek op allerlei manieren om de kern heen draait: de budgetten voor deze essentiële zorgverleners moeten simpelweg omhoog zodat de budgethouders niet worden gekort en tegelijkertijd de PGB-zorgverleners hun gelijke rechten kunnen krijgen. Maar, verschillende politieke partijen willen hier niet voor betalen.

    Het demissionaire kabinet verschoof juist het probleem: de budgetten zouden niet omhooggaan. Hierdoor zouden zorgverleners tot wel een kwart minder loon of een beëindigde arbeidsovereenkomst moeten accepteren. Dit is uiteindelijk opgelost na een interventie door meerdere partijen, waaronder Bureau Clara Wichmann, de Vereniging voor Vrouw en Recht en Per Saldo.

    Andere politieke partijen maken nu een vergelijkbare draai door de belangen van zorgverleners en zorgbehoevenden als tegenstrijdig te behandelen. Zo zou een verbetering van de situatie voor de één per definitie een verslechtering voor de ander betekenen. Dit is alleen in het geval dat de politiek blijft weigeren om beide groepen voldoende financieel tegemoet te komen.

    Het is aan de politiek om voldoende budget ter beschikking te stellen, zodat én zorgverleners behandeld worden als volwaardige werknemers én budgethouders de zorg krijgen die hen toekomt. Stel zorgbehoevenden en de mensen die dit bieden voorop. Als het pgb-systeem niet goed werkt in dit opzicht, moet gezocht worden naar een ander systeem waarin beide partijen beschermd worden.

    Liefdevol werk verdient waardering. Daar hoort een vangnet bij en dezelfde rechten die elke andere werknemer heeft. Pogingen om de kosten hiervan af te schuiven op zorgbehoevenden is onacceptabel.

    Bekijk ook

  • Reclame Code Commissie: anti-abortus folders van Kies Leven zijn misleidend

    Amsterdam, 19 november 2025

    De Reclame Code Commissie (RCC) heeft vastgesteld dat de door Kies Leven bij huisartsen verspreide folders over de abortuspil in strijd zijn met de Nederlandse Reclame Code. Door foutieve informatie te presenteren als neutrale medische informatie afkomstig van “je huisarts” is volgens de RCC onduidelijk dat het om reclame gaat en blijft de afzender van deze reclame buiten beeld. Bovendien stelt de RCC vast dat de inhoud van de folders niet in lijn is met de waarheid en appelleert aan gevoelens van angst.

    De uitspraak volgt op een gezamenlijke klacht van Bureau Clara Wichmann, de Expertgroep Seksuele Gezondheid van het Nederlands Huisartsen Genootschap, Stichting Fiom, Women’s Link Worldwide en huisarts Peter Leusink. De RCC geeft de klagers op de hoofdpunten gelijk en adviseert Kies Leven om in de toekomst niet meer op een dergelijke wijze reclame te maken.

    Misleiding in de spreekkamer 

    Anti-abortusorganisatie Kies Leven stuurde de folders begin dit jaar op grote schaal ongevraagd naar huisartsen, met het verzoek deze in de wachtkamer te leggen. De vormgeving en ondertekening van de folders wekt de indruk dat de informatie afkomstig is van de huisarts zelf, en niet van de anti-abortusorganisatie. Daarmee is de campagne volgens de Commissie in strijd met de regels die moeten voorkomen dat burgers ideologisch of commercieel worden beïnvloed zonder dat zij dat beseffen.

    “Dit is een enorme overwinning in de strijd tegen misleidende informatie over abortus,” volgens Lilianne Ploumen van Bureau Clara Wichmann. “Deze uitspraak laat zien dat anti-choice organisaties niet onder valse vlag desinformatie mogen verspreiden”.

    Huisartsen gewaarschuwd 

    De partijen die de klacht hebben ingediend, roepen huisartsen op om alert te zijn op materialen van organisaties als Kies Leven. “De wachtkamer is geen plek voor politieke of religieuze beïnvloeding,” zegt Peter Leusink, huisarts en arts-seksuoloog. “Patiënten moeten erop kunnen vertrouwen dat de informatie die ze daar vinden medisch betrouwbaar en neutraal is. Het misbruiken van de goede naam van huisartsen voor het verspreiden van ideologische boodschappen moet niet toelaatbaar zijn.”

    Bureau Clara Wichmann beschouwt deze uitspraak als een waarschuwing aan anti-abortusorganisaties zoals Kies Leven om in de toekomst niet meer dit soort misleidende tactieken te gebruiken. Wij verwachten dan ook dat deze folders waar mogelijk teruggetrokken worden en niet verder verspreid zullen worden.

    Abortus is zorg 

    De uitspraak vestigt de aandacht op de manier waarop anti-abortusgroepen onder valse voorwendselen informatie verspreiden. Zo maken ze wereldwijd steeds vaker gebruik van desinformatie en misleidende reclame om de autonomie en toegang tot reproductieve rechten voor zwangere mensen te beperken. Deze tactieken vormen een bedreiging voor de rechten van patiënten en het recht van vrouwen op abortuszorg. In een tijd waarin online en offline desinformatie hoogtij viert, roepen de klagers op om ervoor te zorgen dat de informatie over abortus betrouwbaar en wetenschappelijk onderbouwd is, zodat mensen weloverwogen beslissingen kunnen nemen.

    “Bij een ongewenste zwangerschap draait het om wat de zwangere persoon nodig heeft,” zegt Daphne Latour van expertisecentrum FIOM. “Om een eigen keuze te maken, is het belangrijk dat je toegang hebt tot niet-sturende informatie. Alleen als duidelijk is wie de afzender is, kan iemand beoordelen of informatie betrouwbaar is.” Nieuw onderzoek van Ipsos laat zien dat de overgrote meerderheid (75%) van Nederlanders vindt dat abortus medische zorg is en slechts een klein deel (7%) van Nederlanders abortus als een politieke kwestie ziet. “Het is belangrijk dat betrouwbare informatie over abortus centraal staat,” zegt advocaat Otto Volgenant. “Ideologische meningen over deze zorg horen zich niet te vermommen als feiten.”

    Bekijk ook

  • Persbericht: Zitting RCC over misleidende anti-abortusfolder Kies Leven

    Amsterdam, 10 oktober 2025. Afgelopen donderdag 9 oktober om 10:00 uur vond bij de Reclame Code Commissie (RCC) de zitting plaats over een klacht tegen de organisatie Kies Leven. Bureau Clara Wichmann, Fiom, de NHG Expertgroep Seksuele Gezondheid (SeksHAG) en huisarts Peter Leusink dienden deze klacht in vanwege misleidende uitingen over de abortuspil.

    De klacht richt zich op een folder die begin dit jaar door Kies Leven werd verspreid onder huisartsen. De folder is geschreven alsof deze afkomstig is van “je huisarts”, terwijl het feitelijk een ideologische boodschap betreft zonder vermelding van de afzender. Volgens de klagers is dit misleidend, onjuist en potentieel schadelijk voor vrouwen in een kwetsbare situatie.

    “Reclame moet altijd duidelijk herkenbaar zijn als reclame. Dat geldt ook voor anti-abortusreclame,” zeggen Otto Volgenant en Noor Dings van Boekx Advocaten. “Kies Leven voldoet hier niet aan. Ze verpakken hun reclame als advies van ‘je huisarts’. Dat geeft een vals beeld.”

    “Ongewenst zwangeren hebben recht op feitelijk correcte informatie. Deze folder bevat misleidende en ideologisch gekleurde informatie maar pretendeert neutraal te zijn. Dubbele misleiding dus,” aldus Lilianne Ploumen, senior adviseur Bureau Clara Wichmann.

    “Een wachtkamer is het voorportaal van de spreekkamer. Patiënten verwachten dat deze vrij is van politieke of religieuze ideologie,” stelt huisarts en arts-seksuoloog Peter Leusink. Leusink sprak voorafgaand aan de zitting ook op het NOS Radio 1 Journaal over de klacht en de misleidende folders van Kies Leven (begint om 0:17:00).

    “Wie ongewenst zwanger is, moet kunnen vertrouwen op heldere, eerlijke informatie – én weten wie de afzender is,” zegt Daphne Latour-Oldenhof, beleidsmedewerker bij Fiom.


    Wat nu?

    Wij verzochten de Reclame Code Commissie om vast te stellen dat de folders in strijd zijn met de Reclame Code. Ook verzochten wij dat de uitspraak als een publieke waarschuwing (“alert“) over de folders verspreid wordt. De Commissie neemt over 4 tot 6 weken hierover een besluit.